2,2 mln zł z KOWR dla działacza PSL. Państwo spłaciło jego długi także wobec… biura podróży!
Państwowa agencja KOWR spłaciła ponad 2,23 mln zł zobowiązań Michała Zarzeckiego, działacza PSL i bliskiego współpracownika ministra Stefana Krajewskiego. W zamian przejęła jego gospodarstwo, które następnie wydzierżawiła mu na blisko 19 lat. Zaledwie osiem tygodni po oddłużeniu Zarzecki wrócił do ministerstwa jako szef gabinetu politycznego. Sprawa rodzi pytania o powiązania partyjne, przejrzystość decyzji KOWR i sposób dysponowania publicznymi pieniędzmi.
Państwo przejęło ponad 2,23 mln zł prywatnych zobowiązań Michała Zarzeckiego, działacza Polskiego Stronnictwa Ludowego i człowieka z bliskiego otoczenia Stefana Krajewskiego. Nie byłoby w tym nic nadzwyczajnego, bo mechanizm jest teoretycznie dostępny także dla innych rolników, gdyby nie okoliczności całej operacji.
Zarzecki był wcześniej doradcą Krajewskiego, a po zakończeniu procedury oddłużeniowej wrócił do ministerstwa jako szef jego gabinetu politycznego. Postępowanie prowadził oddział KOWR kierowany przez działaczkę PSL, która startowała do Sejmu z tej samej listy co obaj politycy.
Sprawę ujawniła 16 listopada „Wirtualna Polska”. Dzień później Zarzecki zrezygnował ze stanowiska. Tego samego dnia dymisję złożył również dyrektor generalny ministerstwa Marek Cieśliński.
2,2 mln zł z KOWR. Jak wyglądała operacja?
Mechanizm zastosowany w przypadku Zarzeckiego przewiduje ustawa z 9 listopada 2018 roku o restrukturyzacji zadłużenia podmiotów prowadzących gospodarstwa rolne. Nie jest to klasyczna dotacja ani umorzenie długu. Rolnik przekazuje nieruchomość Skarbowi Państwa, a KOWR spłaca wskazanych wierzycieli. Były właściciel może następnie dzierżawić ziemię, a po upływie określonego czasu ubiegać się o jej odkupienie.
W przypadku Michała Zarzeckiego KOWR uregulował zobowiązania w wysokości dokładnie 2 235 312,37 zł. W zamian państwo przejęło 18,96 hektara gruntów wraz z zabudowaniami. Nieruchomość wyceniono na 2 236 251 zł. Różnica między wartością majątku a spłaconym zadłużeniem wyniosła zaledwie 938,63 zł.
Uwagę zwraca również lista wierzycieli. Nie było na niej banków.
Długi Zarzeckiego spłacone przez państwo trafiły między innymi do biura podróży, któremu wypłacono około 546 tys. zł, litewskiej platformy pożyczkowej, która otrzymała 441 tys. zł, oraz dwóch osób prywatnych, którym przekazano łącznie około 639 tys. zł.
Kolejne środki dostały firmy zaopatrujące rolników, spółdzielnia oraz przedsiębiorstwo zajmujące się transportem i kruszywami.
Partyjne znajomości i powrót do ministerstwa
Chronologia wydarzeń budzi szczególne zainteresowanie. Zarzecki pracował w ministerstwie od stycznia do października 2024 roku jako doradca ówczesnego wiceministra Stefana Krajewskiego. W lutym 2025 roku złożył wniosek o przejęcie zadłużenia przez KOWR. W maju komisja pozytywnie zaopiniowała sprawę, a na początku czerwca agencja rozpoczęła spłatę zobowiązań. 24 lipca 2025 roku Krajewski został ministrem rolnictwa. Pięć dni później Zarzecki wrócił do resortu, tym razem jako szef gabinetu politycznego ministra.
Dodatkowe pytania dotyczą osoby Agnieszki Zawistowskiej, kierującej białostockim oddziałem KOWR. Jest ona działaczką podlaskiego PSL. W przeszłości działała w młodzieżowych strukturach ludowców, podobnie jak Zarzecki. Cała trójka startowała w wyborach parlamentarnych z tej samej listy PSL.
Dalsza część tekstu pod zdjęciem.
Agnieszka Zawistowska (PSL). Fot. KOWR Oddział Terenowy w Białymstoku
To właśnie białostocki oddział prowadził postępowanie. Centrala KOWR nie uczestniczyła w jego rozpatrywaniu. Nie ma publicznie potwierdzonych dowodów, że Krajewski lub Zawistowska ingerowali w decyzję. Sam fakt politycznych i organizacyjnych powiązań osób uczestniczących w tej historii wymaga jednak szczegółowego wyjaśnienia.
Ziemia do 2044 roku i 125 tys. zł dopłat
Na przejęciu nieruchomości przez państwo historia się nie skończyła. Zarzecki nadal gospodaruje na tej samej ziemi. 4 lutego 2026 roku podpisał z KOWR umowę dzierżawy obowiązującą do 30 września 2044 roku.
Roczny czynsz ustalono na równowartość 167,49 decytony pszenicy. Według wyliczeń WP oznacza to około 13,7 tys. zł rocznie za niemal 19 hektarów. W 2025 roku Zarzecki otrzymał również około 125 tys. zł dopłat unijnych. Od czerwca 2030 roku będzie mógł ubiegać się o odkupienie nieruchomości. Ustawa przewiduje dla niego pierwszeństwo, a przez 20 lat od przejęcia ziemi przez państwo nie może jej kupić inny podmiot.
Tylko dziewięć takich umów w całym kraju
Skalę operacji najlepiej pokazują statystyki KOWR. W 2025 roku agencja zawarła w całej Polsce zaledwie dziewięć umów dotyczących przejęcia zadłużenia gospodarstw rolnych. Łącznie spłacono około 10,01 mln zł zobowiązań. Na Zarzeckiego przypadło ponad 22 proc. tej kwoty. Od 2019 roku do września 2026 roku KOWR pozytywnie rozpatrzył 47 spośród 368 wniosków. Łączna wartość spłaconych zobowiązań wyniosła około 103,7 mln zł. Białostocki oddział zawarł 26 z tych 47 umów.
To pokazuje, że mechanizm nie jest powszechnie dostępny w praktyce, nawet jeśli formalnie może z niego skorzystać każdy rolnik spełniający ustawowe warunki.
Minister broni procedury. Polityczne pytania pozostają
Stefan Krajewski przekonuje, że nie doszło do naruszenia prawa. Twierdzi, że mechanizm restrukturyzacyjny jest dostępny dla wszystkich rolników, a on sam nie podejmował działań na korzyść współpracownika. Podkreśla również, że w czasie składania wniosku KOWR podlegał ministrowi Czesławowi Siekierskiemu.
Zarzecki argumentuje, że w momencie składania wniosku i finalizowania umowy nie był pracownikiem ministerstwa. Nie widzi konfliktu interesów i uważa, że skorzystał z rozwiązania przewidzianego prawem.
Tyle że legalność procedury nie zamyka dyskusji o standardach życia publicznego.
Czy minister powinien zatrudniać na stanowisku szefa swojego gabinetu osobę, której gospodarstwo zaledwie kilka tygodni wcześniej zostało oddłużone przez podległą administracji państwowej agencję?
Czy powiązania partyjne w regionalnym oddziale KOWR nie wymagają dodatkowej kontroli? I dlaczego jedna osoba otrzymała ponad jedną piątą rocznych środków przeznaczonych na ten mechanizm?
To kolejna kontrowersja w Ministerstwie Rolnictwa. Kilka dni wcześniej pojawiły się pytania o zlecenia KOWR dla firmy powiązanej z rodziną społecznego doradcy ministra. Wcześniej opinię publiczną bulwersowały doniesienia dotyczące zachowania byłego wiceministra Michała Kołodziejczaka wobec podwładnych i sposobu reakcji kierownictwa resortu na sygnały o możliwych nadużyciach.
W każdym z tych przypadków pojawia się podobny problem: odpowiedzialność kierownictwa, przejrzystość działania instytucji i pytanie, czy polityczne znajomości nie ułatwiają dostępu do państwowych zasobów.
W sprawie Zarzeckiego nie wykazano dotąd formalnego naruszenia prawa. Ale 2,2 mln zł publicznych pieniędzy, partyjne powiązania w strukturach KOWR i szybki powrót beneficjenta do ministerstwa to wystarczające powody, by domagać się pełnej jawności dokumentacji i niezależnej kontroli całego postępowania. Samo zapewnienie, że wszystko odbyło się zgodnie z przepisami, nie rozwiewa wątpliwości.
Źródła: Wirtualna Polska, Szymon Jadczak, 16-17 listopada 2026 r.; Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi; KOWR; Prosty z prawej, materiał dotyczący Michała Kołodziejczaka.
Postaw nam kawę!
Nasza działalność systematycznie się rozwija i pochłania coraz więcej czasu, dlatego Twoje wsparcie, choćby symboliczne, będzie bezcenne. Dziękujemy!