Doktorzy Pędziwiatr i Wierdak na ustach calej Polski, jak i wszyscy, którzy natychmiast, jeszcze pod gradem kul, pospieszyli z pomocą ofiarom masakry w Krakowie.
Są takie chwile, w których człowiek przestaje być tylko wykonawcą swojego zawodu. Weryfikuje się wtedy wszystko: wiedza, doświadczenie, odwaga, ale przede wszystkim charakter.
Tak było 7 listopada w Krakowie, gdy po strzelaninie na Rynku Głównym i policyjnym pościgu przy ulicach Dietla i Stradomskiej na ziemi leżeli ciężko ranni ludzie. Wśród nich dwóch policjantów, którzy wcześniej powstrzymali uzbrojonego napastnika.
W pobliżu znajdowali się prof. Michał Pędziwiatr i dr Mateusz Wierdak, chirurdzy ze Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie. Jedli obiad z rodzinami w restauracji. Kiedy usłyszeli strzały, schronili się w aptece. Gdy niebezpieczeństwo ustało, pobiegli na miejsce zdarzenia.
Nie mieli przy sobie szpitalnego sprzętu ani zespołu ratunkowego. Mieli jednak coś, czego w tamtej chwili najbardziej potrzebowali ranni: wiedzę medyczną, opanowanie i gotowość do działania.
Każda sekunda miała znaczenie – Pędziwiatr i Wierdak ruszyli na pomoc
Dr Wierdak zajął się ciężko rannym policjantem Jakubem Kulikiem. Funkcjonariusz miał trzy rany postrzałowe, w tym poważne uszkodzenie płuca. Chirurg tamował krwotok z klatki piersiowej, uciskał ranę i upychał gaziki. Robił to bez rękawiczek, wykorzystując to, co było dostępne na miejscu.
Prof. Pędziwiatr pomagał pozostałym poszkodowanym, oceniał ich stan i koordynował działania ratunkowe. Szczególną uwagę poświęcił transportowi ciężko rannego policjanta. Nalegał, by trafił do szpitala im. Jana Pawła II, gdzie dostępne było zaplecze specjalizujące się w chirurgii klatki piersiowej. To mogło zwiększyć jego szanse na przeżycie.
Pędziwiatr mówił później, że bez natychmiastowej pomocy, jakiej udzielił doktor Wierdak ranny policjant mógł nie doczekać przyjazdu karetki. To zdanie mówi chyba więcej o znaczeniu ich interwencji niż najbardziej uroczyste podziękowania.
Lekarz nie wybiera, komu pomaga
Wśród poszkodowanych znajdowali się również drugi policjant, Artur Morański, oraz sam napastnik. Lekarze udzielali pomocy rannym, kierując się ich stanem i potrzebami medycznymi. Nie było miejsca na ocenianie, kto jest kim i jakie miejsce zajmuje w tej tragedii. To szczególnie wymowny wymiar pracy lekarza.
Przysięga lekarska nie przewiduje wyjątków dla tych, których lubimy, szanujemy czy z którymi się zgadzamy. Człowiek w stanie zagrożenia życia jest zawsze pacjentem.
Obaj chirurdzy po zdarzeniu podkreślali, że nie chcą przypisywać sobie całej zasługi. Zwracali uwagę na policjantów, którzy zatrzymali napastnika, oraz na innych ludzi pomagających rannym. To postawa godna szacunku. Nie umniejsza jednak ich własnego udziału.
Bohaterstwo nie zawsze wygląda spektakularnie
O Jakubie Kuliku i Arturze Morańskim mówiła cała Polska. Dwaj młodzi funkcjonariusze, którzy mimo zagrożenia życia podjęli walkę z uzbrojonym napastnikiem, zapłacili za swoją odwagę ciężkimi ranami. Obaj przeszli operacje, a następnie zostali wybudzeni ze śpiączek.
Dalsza część tekstu pod zdjęciem.
Ale obok nich są ludzie, o których również trzeba pamiętać. Chirurdzy, którzy chwilę wcześniej siedzieli przy rodzinnym stole, a kilka minut później tamowali krwotoki na ulicy. Nie mieli czasu przygotować się psychicznie, sprawdzić wyposażenia ani zwołać zespołu. Po prostu ruszyli na ratunek. Sprawę opisało wiele mediów, w tym portal zero.pl
W zawodach takich jak chirurgia wiedza i sprawność rąk są niezbędne. Jednak tego listopadowego dnia równie ważna okazała się gotowość, by w odpowiednim momencie wyjść poza bezpieczną przestrzeń własnego życia i pomóc drugiemu człowiekowi. Nie każdy bohater zatrzymuje uzbrojonego napastnika. Niektórzy klękają obok rannego człowieka na zimnym chodniku, wkładają ręce w krew i robią wszystko, żeby ten człowiek zobaczył jeszcze światło następnego dnia.
Profesor Michał Pędziwiatr i doktor Mateusz Wierdak pokazali, czym jest lekarskie powołanie. Bez deklaracji, bez przemówień i bez oczekiwania na oklaski. Oby każdy z nas był zawsze, niezależnie od okoliczności, gotowy robić to, co do niego należy.
Lekarze mają pomagać, policjanci strzec prawa, żołnierze bronić ojczyzny, nauczyciele uczyć i nieść wartości, profesorowie mówić mądrze, fachowcy naprawiać, a nie degradować. Kapłani przybliżać do Boga. Dziennikarze zaś powinni mówić prawdę, zamiast powielać gotowe narracje i pokazywać jedynie wybrane wycinki rzeczywistości.
Każdy z nas ma swoją rolę do odegrania. I każdy powinien mieć odwagę ją wypełniać.
SUPLEMENT OD AUTORA
Po publikacji tego felietonu oraz innych materiałów prasowych na ten temat, wielu komentatorów zaczęło ofensywę przekonywania, że to nic takiego. O żadnym bohaterstwie nie ma mowy, bo przecież lekarze złożyli przysięgę Hipokratesa, a „psim obowiązkiem” (!) ludzi, którzy przysiegali lub ślubowali, jest nam służyć. Mój komentarz do tego typu stwierdzeń poniżej.
Nie zgadzajmy się do spłycania tematu to złożenia przez kogoś przysięgi. Wielu ludzi ślubuje, przysięga i deklaruje a nie dowozi.
Lekarze, sędziowie, politycy, nauczyciele, profesorowie, księża, ale i hydraulicy, mechanicy – to też swego rodzaju służba. Dziennikarze to też służba, mimo że nikt z nich nie ślubuje przecież „prawdzie”. Mimo to wielu, nawet wbrew swej przysiędze, ulega komformizmowi – z kalkulacji, strachu, albo czegoś innego.
Co do Krakowa – na wszystkich filmach widać jaka tam była sytuacja – to były odgłosu wojny. Tam były przede wszystkim EMOCJE, a nie jakaś racjonalna ocena, czy pamiętanie o przysiędze Hipokratesa. Wiedza o tym co tam się działo przyszła dopiero potem. I tak nasza wiedza jest wciąż niepełna.
Bardzo łatwo tak sobie z poziomu kanapy oceniać i pisać: ale oni przecież złożyli przysięgę, to był ich „psi obowiązek”. Nie do wiary, że można w ogóle tak „ograć temat” w swojej głowie! Doktorzy Pędziwiatr i Wierdak to przecież ludzie nieszkoleni do pracy pod gradem kul, czy w sytuacji zagrożenia terrorystycznego! Wielu w tej sytuacji, nie czując się przygotowanymi lub zwyczajnie bojąc, odwróciło by wzrok. Znalazło jakiś powód, aby czegoś zaniechać.
Dlatego w mojej ocenie tym lekarzom, jak i wszystkim, którzy pospieszyli z pomocą, należy się szacunek.
Postaw nam kawę!
Nasza działalność systematycznie się rozwija i pochłania coraz więcej czasu, dlatego Twoje wsparcie, choćby symboliczne, będzie bezcenne. Dziękujemy!
