Kiedy 7 listopada 2026 roku 24-latek z Ostrowca Świętokrzyskiego wjechał samochodem na Rynek Główny w Krakowie i otworzył ogień z broni automatycznej przypominającej AR-15 do przypadkowych przechodniów, Polska zamarła w przerażeniu. Atak zakwalifikowany jako zamach terrorystyczny pochłonął życie sześciu osób, a 15 zostało rannych. Sprawca zmarł dwa dni później w szpitalu.
Dramat miał jednak jeszcze jeden, makabryczny rozdział. W rodzinnym mieszkaniu zamachowca w Ostrowcu Świętokrzyskim śledczy odnaleźli ciała jego rodziców oraz 21-letniej siostry. Wszyscy mieli rany postrzałowe głowy i prawdopodobnie zabił ich zwyrodniały 24-latek. Łącznie w tej tragedii śmierć poniosło dziewięć osób oraz sprawca
Właśnie pod informacją o odnalezieniu zwłok zamordowanej rodziny dr Katarzyna Pejda, adiunkt w II Katedrze Sinologii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, zamieściła na Facebooku komentarz: „trzy głosy na konfę mniej”.
Dalsza część tekstu pod zdjęciem.
„Gniazdo, które wychowało tego szczura”
Kiedy internauci zwrócili jej uwagę na skandaliczny charakter wpisu, Pejda nie próbowała się wycofać ani tłumaczyć emocjami. Przeciwnie. Z pełną premedytacją podtrzymała swoje stanowisko, odpowiadając:
„Tak, na poważnie. Tragedia rozegrała się w Krakowie, a nie w gnieździe, które wychowało tego szczura”.
Trudno znaleźć słowa, które oddawałyby poziom tej pogardy. Rodzice i siostra człowieka odpowiedzialnego za krakowską masakrę zostali zamordowani. Zamiast współczucia dla kolejnych ofiar zbrodni pojawiła się polityczna kalkulacja. Ich śmierć została sprowadzona do trzech potencjalnych głosów wyborczych.
Sprawę nagłośnił między innymi Rafał Mekler z lubelskiej Konfederacji. Wpisy wywołały falę oburzenia, a ich autorka ostatecznie je usunęła. Nie oznaczało to jednak końca sprawy.
KUL reaguje. Dr Pejda traci pracę
Reakcja Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego była stanowcza. Rzecznik prasowy Wojciech Andrusiewicz oraz władze uczelni podkreślili, że takie wypowiedzi nie licują z zawodem nauczyciela akademickiego i są sprzeczne z szacunkiem należnym ludzkiej godności.
Po pilnej rozmowie z dziekanem wydziału 9 listopada skierowano do rektora wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego. Równocześnie druga uczelnia zatrudniająca niegdyś Pejdę, Uniwersytet SWPS, odcięła się od wypowiedzi, informując, że sinolog od dawna nie jest jego współpracowniczką.
10 listopada zapadła ostateczna decyzja. Rektor KUL rozwiązał umowę o pracę z dr Katarzyną Pejdą w trybie natychmiastowym. Uzasadnieniem było niedopuszczalne zachowanie, jaskrawe naruszenie zasad współżycia społecznego oraz złamanie standardów etycznych i moralnych.
Dezycja o zwolnieniu p. dr Katarzyny Pejdy https://t.co/9RJGBa2kLm
— KUL, John Paul II Catholic University of Lublin (@KUL_Lublin) November 10, 2026
Konfucjusz, moralność i rzeczywistość
W tej historii jest jeszcze jeden szczegół, który nadaje jej ponury wymiar. Pejda zawodowo zajmowała się przecież filozofią moralną. Jako badaczka wczesnej filozofii chińskiej publikowała prace dotyczące konfucjanizmu, tłumaczyła klasyczne teksty i analizowała pojęcia związane z etyką oraz kształtowaniem człowieka.
W jej dorobku znajdziemy rozważania o ren, czyli ludzkiej życzliwości, empatii i moralnym współczuciu. Pisała o xiushen, rozumianym jako samodoskonalenie, oraz junzi, czyli wzorcu człowieka szlachetnego. Zajmowała się również cnotą de, harmonią he, prawdomównością i szczerością xin oraz cheng, a także nabożnością synowską xiao.
Jeszcze w 2026 roku opublikowała artykuł naukowy zatytułowany „Fragments of Conscience: Rethinking Moral Emotion and Judgment in the Confucian Four Books”. Już sam tytuł jej publikacji brzmi dzisiaj jak ponury żart.
Pejda, badająca naukowo sumienie, emocje moralne i etyczne fundamenty ludzkiego postępowania w obliczu prawdziwej tragedii wykazała się niebywałą nieczułością.
Wiedza o konfucjańskiej szlachetności najwyraźniej nie przeszkodziła jej w nazwaniu domu zamordowanych rodziców i siostry „gniazdem szczura”.
W sieci pojawiły się zdjęcia rodziny Oksińskich, w tym archiwalne nagranie z wypowiedzią zamordowanej siostry Magdaleny.
Magdalena Oksińska miała 21 lat, była studentką malarstwa na Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie (III rok) i młodą artystką. Zajmowała się przede wszystkim malarstwem – tworzyła obrazy, m.in. autoportrety. Miała też talent literacki – pisała wiersze i opowiadania. W Ostrowcu Świętokrzyskim rozwijała się od lat. W 2024 r. miała indywidualną wystawę „Acne vulgaris”. Tuż przed śmiercią jej prace były prezentowane na wystawie w Krakowie. Na co dzień mieszkała w tym mieści ze względu na studia, a do rodziców w Ostrowcu przyjechała na weekend. Opisywano ją jako zdolną, wrażliwą, pracowitą, skromną i ciepłą osobę.
Jak ma się to do „naukowczyni” do niedawna zatrudnionej na KUL?
Można przeczytać setki książek o moralności, napisać dziesiątki naukowych artykułów o współczuciu i godzinami wykładać studentom zasady etycznego postępowania. Nie zastąpi to jednak elementarnej przyzwoitości. Tytuł naukowy nie jest w tym przypadku świadectwem moralnej dojrzałości.
Tytuł naukowy nie jest glejtem na dojrzałość
Decyzja władz KUL – choć jest zrozumiała – zasługuje na uznanie. Uczelnia nie schowała głowy w piasek, nie próbowała rozmywać odpowiedzialności i nie tłumaczyła skandalicznych słów prywatnym charakterem konta w mediach społecznościowych. Uznała, że zachowanie pracownika akademickiego ma swoje granice, a przekroczenie ich może mieć konsekwencje zawodowe.
Dalsza część tekstu pod zdjęciem.
I właśnie tak powinno być. Wolność wypowiedzi nie oznacza wolności od odpowiedzialności za własne słowa. Tym bardziej gdy mówimy o osobie, która zawodowo zajmuje się kształceniem młodych ludzi i ma za sobą dorobek naukowy dotyczący… etyki i moralności, niezależnie od tego z jakiej kultury czerpany.
Sprawa dr Pejdy pokazuje coś jeszcze. W polskim życiu akademickim zbyt często sam tytuł naukowy bywa traktowany jak przepustka do moralnej wyższości. Tymczasem profesorski tytuł, doktorat czy dorobek publikacyjny nie zwalniają z obowiązku zachowania się jak człowiek.
Można znać na pamięć Konfucjusza i nie rozumieć najprostszej lekcji człowieczeństwa. KUL przypomniał, że nawet w świecie akademickich tytułów i naukowych publikacji pogarda nie powinna być bezkarna.
Postaw nam kawę!
Nasza działalność systematycznie się rozwija i pochłania coraz więcej czasu, dlatego Twoje wsparcie, choćby symboliczne, będzie bezcenne. Dziękujemy!
